ميراث و توريسم شهرى برفى درچهارمحال و بختيارى
ديدن برف، اين مظهر سپيدى و پاكى، آنقدر جذاب و هيجان انگيز است كه ما را برآن مى دارد تا فاصله حدود ۱۰ ساعته از تهران تا كوهرنگ، سرزمين چشمه ساران را پيموده تا در شهر برفى، به دور از هياهو و هواى هميشه آلوده پايتخت، به شش هايمان اجازه تنفس سالم بدهيم و به چشم هايمان سپيدى و آسمان آبى هديه كنيم.
جاذبه اى ديگر
خبر اين بود: «نخستين جشنواره شهر برفى، ۴-۱ اسفند ماه ،۸۵ چهارمحال و بختيارى- كوهرنگ». هيجان انگيز بود، تصور ديدن شهرى با مجسمه هايى از برف و يخ آن هم در اين سرزمين هفت اقليم، به يقين جاذبه هاى خاص خود را دارد.
قرار بر اين بود، هنرمندان در كنار دانشجويان در پيست اسكى كوهرنگ، شهرى از برف و نور بسازند. رقابت آغاز شد؛ ۲۲ گروه با طرح هايشان از ابنيه تاريخى، ماكت عاشورا، تنديس هاى مشاهير و تنديس پيروزى در يك سايت اختصاصى، نبرد پياپى و يكسانى را آغاز كردند. رقابتى با هدف توسعه صنعت گردشگرى و معرفى جاذبه هاى طبيعى و فرهنگى منطقه چهارمحال و بختيارى.
تجربه نخست بود
«يك سال بود كه به فكر اجراى جشنواره شهر برفى بوديم، جشنواره اى كه با توجه به پتانسيل هاى مثبت استان به طور قطع مى توانست در معرفى جاذبه ها و قابليت هاى گردشگرى، گام مثبت و بلندى براى چهار محال و بختيارى باشد.»
اين صحبت هاى «راشد عباسى»، معاون سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى استان چهار محال و بختيارى است. وى در مورد زمان اعلام فراخوان و دلايل اجراى اين طرح در اسفندماه اين چنين ادامه داد: « بعد از تعطيلات دهه اول محرم، فراخوان را اعلام كرديم. البته از دلايل تأخير اجراى اين طرح- كه قرار بود بهمن ماه انجام شود- يكى ايام محرم و ديگرى موضوع دانشجويان بود. بايد وضع آنها را مى سنجيديم، اين كه در موقعيت پايان ترم وزمان امتحانات و يا انتخاب واحدهاى ترم آينده شان، نباشند. در كنار اين مسائل ، شرايط جوى خاص هم در بهمن ماه داشتيم. البته تجربه، تجربه نخست بود. اميدواريم در سال آينده در شرايط و فرصت بهتر، شاهد برگزارى اين جشنواره باشيم».
جشنواره اى به وسعت جهانى
چهار محال و بختيارى يك استان ناشناخته است. اين استان به كار بازاريابى و تبليغات، بطور ويژه نيازمند است. برنامه هايى كه در آن بتوان به معرفى جاذبه ها، قابليت هاى گردشگرى، توريسم فرهنگى، توريسم ورزشى، اكوتوريسم و توريسم عشاير بپردازيم. چهار محال و بختيارى، يك درصد خاك ايران را به خود اختصاص داده، اما همين مساحت كوچك، ۳۳ درصد پوشيده از جنگل است و ۱۱ درصد آب شيرين كشور از آن سرچشمه مى گيرد.
اسفنديار حيدرى پور، رئيس سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى چهار محال و بختيارى در جمع خبرنگاران حاضر در جشنواره شهر برفى با بيان اين صحبت ها درباره اين جشنواره، چنين افزود: «از قابليت هاى ويژه استان در زمستان، بارش برف و وجود پيست اسكى در منطقه كوهرنگ است كه با پيشنهاد دوستان در توريسم ورزشى، قرار شد اين جشنواره با يك فراخوان در سطح استان و كشور برگزار شود. البته ما قصد داريم كه با يك برنامه ريزى در سطح وسيع تر و با تبليغات مناسب و خوب به صورت بين المللى انجام شود. ما قصد داريم كه اين جشنواره به صورت دائمى و در سال هاى آينده نيز برگزار شود».
تبليغات، عامل بقا
گسترش گردشگرى ورزش و عشاير، با توجه به وجود جاذبه هاى گردشگرى بكر در چهار محال وبختيارى يكى از اهداف توسعه اى براى اين استان محسوب مى شود. به طور قطع بازاريابى صحيح و تبليغات مناسب در جذب سرمايه هاى خصوصى در كنار فعاليت هاى دولتى براى هر منطقه اى در هر جاى ايران زمين، مؤثر و ضرورى است.
رئيس سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى چهار محال و بختيارى در ادامه صحبت هاى مطرح شده از سرمايه گذارى ۱۴۰ ميليارد ريالى بخش خصوصى در ۴ منطقه ويژه گردشگرى- كه در سفر هيأت دولت به تصويب رسيده بود - خبر داد: «جذب سرمايه در اين استان به دليل ناشناخته بودن، بسيار مشكل است، ولى با توجه به اقدام هايى كه در سال ۸۵ صورت گرفته، به كمك سرمايه گذاران بخش خصوصى با ساخت هتل، تل كابين، پيست اسكى، كمپينگ ها و اقامت گاه هاى ارزان قيمت و دهكده هاى گردشگرى، قصد داريم كه تحولاتى در استان صورت بدهيم. ما ۴ منطقه ويژه گردشگرى داريم، منطقه شيدا در كنار درياچه سد زاينده رود، منطقه چغاخور دركنار تالاب بين المللى چغاخور، منطقه كوهرنگ و محور زاينده رود در محدوده سامان. ما قصد داريم كه بر روى ماندگارى توريسم فعاليت كنيم. گردشگر اگر گذرى و گاهى باشد، هيچ منفعتى براى منطقه ندارد. براى جذب توريست در كنار تبليغات، امكانات رفاهى و امنيتى هم نياز است».
اكوتوريسم در كنار فرهنگ
طبيعت و طبيعت گردى در دوره زندگى ماشينى، بسيار لذت بخش است، اما در كنار آن، آموزش و فرهنگ استفاده نيز لازم و ضرورى است، آموزشى براى حفظ و نگهدارى از ميراث طبيعى، ميراثى كه بايد به دست آيندگان سپرده شود.
اسفنديار حيدرى پور در زمينه اكوسيستم منطقه، موضوع اكوتوريسم و هماهنگى با سازمان هاى منابع طبيعى و همچنين محيط زيست، اين گونه اظهار مى دارد: «گردشگر بايد با برنامه و هدفمند از منابع طبيعى استفاده كند. به واسطه همين امر بايد ميزان بازديد كنندگان از هر مجموعه طبيعى مشخص شود تا با همكارى هاى دوستانه اى كه با سازمان هاى مطرح شده در بحث اكوتوريسم داشته ايم، با حفظ و احترام به اكوسيستم منطقه و براى پايدارى آن از طبيعت لذت ببريم».
توريسم عشايرى، ميراث معنوى
چهار محال و بختيارى از لحاظ تنوع نخستين استان و از نظر تعداد، دومين استان در سطح كشور در زمينه عشاير است. حضور عشاير، زندگى ساده و بى آلايش آنها در كنار فرهنگ غنى عشاير موجب شده كه بخش خصوصى به فكر راه اندازى يك مجموعه توريستى در كنار عشاير با تمام امكانات در سياه چادرها باشد.
در فصل بهار، باورود عشاير به منطقه چهار محال و بختيارى، بيشترين گردشگر خارجى وارد كشور و مناطق عشاير نشين مى شود.
كوچ، بويژه كوچ عشاير بختيارى، يك ميراث معنوى است كه به طور مسلم با تبليغ خوب مى توان به راحتى، بيشترين بهره ورى ارزى را از آن به دست آورد.
توريسم ورزشى، راهى براى توسعه
ورزش هاى بومى- عشايرى در كنار شرايط خاص جوى و وجود پيست هاى اسكى، بحث توريسم ورزشى را در چهارمحال و بختيارى بيش از پيش مطرح مى كند، البته تجهيز و برنامه ريزى ويژه در اين مقوله، در جذب گردشگران خارجى بويژه حوزه خليج فارس به طور قطع مؤثر است.
دكتر مرتضوى، نماينده مردم كوهرنگ در مجلس هفتم، در اين باره اظهار مى دارد: «در دنيا، هزار ميليارد دلار درآمد بخش گردشگرى است كه متأسفانه سهم ايران با همه قابليت ها و نيروهاى انسانى، از اين درآمد، بسيار ناچيز است. به يقين، حضور گردشگران خارجى بويژه كشورهاى عربى حوزه خليج فارس به دليل نزديك بودن و وجود درآمدهاى ارزى براى منطقه و كشور، مى تواند مؤثر باشد. البته اين مسائل، فكر ها و ايده هاى خوبى است، ولى تصميم حضور اين گونه گردشگران و ايجاد امكانات لازم، براى ما به درستى جا نيفتاده است».
كامبير بابايى نعمتى، دبير كميته گردشگرى ورزشى كشور نيز از توريسم ورزشى به عنوان راهى براى توسعه نام مى برد و اظهار مى دارد: «معاونت گردشگرى در قالب كميته گردشگرى ورزشى كشور و در راستاى توسعه اين بخش، جشنواره ها و مسابقات ويژه اى در استان هاى مختلف كشور در تقويم ورزشى سال ۸۶ خود گنجانده است.»
حمايت كنيم
در شرايطى كه كشورهاى همسايه در جنوب و شمال غرب، هر لحظه به فكر تبليغ و درآمد هستند، وجود برنامه هاى ويژه براى جذب گردشگران داخلى و خارجى و جذب درآمدهاى ريالى و ارزى، براى ايران، اين سرزمين تمدن هاى چند هزار ساله، منبعى گرانبهاست؛ برنامه هايى كه با آن بتوان چهره خفته ميراث و توريسم را در برابر ديد جهانيان قرار داد.
كمى فكر كنيم! بازنگرى هاى اساسى لازم است. از قافله صنعت سودآورى چون توريسم، عقب مانده ايم.
به نام خدا